Alynana Media Cambodia
Icon Collap
LeftSide2
Right2RightSideBar
Borey Vimean Samnang បុរី វិមានសំណាង
clinic narit

តើអ្វីទៅជា (ប្លេកហូល) Black Hole?

Aug 29, 2022
តើអ្វីទៅជា (ប្លេកហូល) Black Hole?
Clinic narith

LNN សូមបកស្រាយដោយរបៀបងាយៗ មិនស៊ីជម្រៅលើវិទ្យាសាស្ត្រ និងមិនប្រើពាក្យបច្ចេកទេសច្រើននោះទេ។

ទីមួយ Black Hole នេះមិនមែនជារឿងដែលមិនធ្លាប់កើតមាននោះទេ។ ប្រហោងខ្មៅ នេះតែងតែកើតមាននៅក្នុងលំហចក្រវាល គ្រាន់តែធំ ឬ តូច។ តើ Black Hole នេះកើតចេញមកពីណា ហើយវាជាអ្វី? Black Hole ជាភាសាខ្មែរអាចប្រែថា “ប្រហោងខ្មៅ” ព្រោះ “Black” ប្រែថា “ខ្មៅ ឬ ពណ៌ខ្មៅ” ចំណែក “Holeអាចប្រែថា “រន្ធ, រូង, ឬ ប្រហោង”។ ចំណែក Black Hole ដែលអ្នកវិទ្យាសាស្ត្របានហៅនេះ គឺសម្តៅទៅលើ ប្រហោងខ្មៅមួយដែលកើតឡើងលើលំហអាកាសក្នុងចក្រវាលដ៏មហាសាល វាកើតឡើងរាល់ពេលដែលផ្កាយធំណាមួយដល់អាយុកាលត្រូវរលាយ ឬ ស្លាប់។ ហើយនិយមន័យទូទៅនោះគេតែងនិយាយថា “Black Hole គឺជាចន្លោះលំហទំនេរមួយដែលមានកម្លាំងទំនាញយ៉ាងខ្លាំង ដោយអាចទាញ យកអ្វីគ្រប់យ៉ាងដែលនៅជុំវិញ ឬ នៅក្នុងគន្លងរបស់វា ដោយគេតែងលើកឃ្លាមួយទៀតថា គ្មានអ្វីគេចផុតពី Black Hole បានទេ សូម្បីតែពន្លឺ” បានន័យថា សូម្បីតែពន្លឺក៏ត្រូវាស្រូបយកចូលបានដែរ”។

តើវាកើតឡើងយ៉ាងដូចម្តេច? ហើយមានឥទ្ធិពលយ៉ាងណាខ្លះ?

ដូចដែលបានរៀបរាប់ពីខាងលើ Black Hole ភាគច្រើនកើតឡើងនៅពេលដែលមានផ្កាយធំណាមួយត្រូវស្លាប់ដោយការផ្ទះដោយកម្លាំងដ៏ខ្លាំង ដែលគេហៅថា Supernova Explosion។ ទំហំ និងអាយុកាលរបស់ផ្កាយនីមួយៗគឺខុសៗគ្នា មានតូច មានធំ។ ប្រសិនជាផ្កាយនោះជាផ្កាយតូច មិនមានម៉ាស់ធំល្មមអាចនឹងបង្កើតជាអន្លុងដែលដាក់អន្ទាក់ ឬ ស្រូបពន្លឺបានទេ។ តែប្រសិនជា ម៉ាស់សរុបរបស់ផ្កាយមួយនោះ វាធំគ្រប់គ្រាន់ គឺប្រហែលជា ធំជាងម៉ាស់ព្រះអាទិត្យ ៣ ដង នោះវានឹងអាចបង្កើតជាកម្លាំងផ្ទុះដ៏ខ្លាំងដែលចំណុចកណ្តាលនៃកម្លាំងផ្ទុះនោះគឺជាប្រហោងមួយដែលស្រូបទាញរបស់ដែលនៅជុំវិញវាបាន ដែលកម្លាំងនោះគឺកម្លាំងទំនាញនេះឯង ហើយបញ្ជាក់ម្តងទៀត កម្លាំងទំនាញនោះអាចស្រូបទាញសូម្បីតែពន្លឺ។

ឧទាហរណ៍ តើការស្រូបទាញបែបម៉េច? ដូចជាទឹកក្នុងបាសាំងលាងចានរបស់យើង ប្រសិនជាយើងដកឆ្នុកទប់ទឹកចេញ ទឹកនិងកាកសំណល់នានានឹងហូរក្នុងប្រហោងនោះ។ តែប្រាកដណាស់ វាគ្មានកម្លាំងខ្លាំងដល់ទាញយកវត្ថុគ្រប់យ៉ាងជាពិសេសវត្ថុធំ ជាប្រហោងនោះទេ ប៉ុន្តែ Black Hole  គឺមានកម្លាំងខ្លាំងជាងនេះ។ អ្នកស្រមៃលេងៗ ថា ផែនដីធំប៉ុណ្ណា? ហើយព្រះអាទិត្យធំជាងផែនដីប៉ុន្មានដង ចុះទម្រាំតែ Black Hole ដែលកើតឡើងពីបន្ទុះនៃផ្កាយដែលមានម៉ាស់ ធំជាងព្រះអាទិត្យ យ៉ាងហោចណាស់ចាប់ពី ៣ ដងទៀតនោះ តើកម្លាំង និងទំហំរបស់វា មហាសាលយ៉ាងណា? ហើយក៏មាន Black Hole ធំៗខ្លះទៀត កើតឡើងដោយសារ Black Hole ពីររលាយចូលគ្នាដែរ ដូចនេះនាំឲ្យកម្លាំងរបស់វារឹតតែធំទៅទៀត។ Black Hole ដែលមានកម្លាំងខ្លាំងគេអាចហៅថា Super Massive

12-18-blackhole

 

បើ Black Hole មានកម្លាំងខ្លាំងមហិមាយ៉ាងនេះ តែអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រអាចទៅជិត និងដឹងពីវត្តមានរបស់បានយ៉ាងដូចម្តេច?

អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រអាចដឹងថា មានបាតុភូត Black Hole នៅពេលដែលឃើញពីចលនារបស់វត្ថុ ឬ ផ្កាយផ្សេងៗទៀត ដូចជាវាត្រូវបានទាញចូលទៅ, មានរំញ័រ ឬ មានបម្លាស់ទី ខុសប្រក្រតីណាមួយ។ តួយ៉ាង យើងអាចសន្និដ្ឋានថាមានខ្យល់ នៅពេលដែលយើងអាចឃើញស្លឹកឈើរង្គើរ ឬ វត្ថុណាមួយប៉ើង ឬ ហោះហើរ។ តាមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្របានធ្វើការប៉ាន់ប្រមាណថា បាតុភូត Black Hole នេះកើតឡើងជាងរាប់សិនលានដង ឬ ពាន់ដង ហើយ នេះបើគិតនៅត្រឹមគន្លង Milky Way ដែលជាកញ្ចុំផ្កាយដោយបូករួមទាំងប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យរបស់យើងនៅក្នុងនោះដែរ។ បានន័យថា នៅជិតៗផែនដីយើងក៏មានការកើតឡើងនៃបាតុភូត Black Hole នេះរាប់ដងមិនអស់ហើយដែរ។

សំនួរសួរទៀតថា តើផែនដីយើងអាចគេចផុតពីការទាញចូលក្នុង  Black Hole នេះដែរឬទេ?

ចម្លើយ៖ បើនិយាយពីកម្លាំងនឹងទំហំវិញ ផែនដីយើងគឺតូចខ្លាំងណាស់ ដូចនេះបើស្ថិតនៅគន្លងដែល Black Hole កើតឡើងមែនផែនដីយើងត្រូវកម្លាំងទំនាញរបស់យើងទាញចូលដោយងាយ។​ ហើយក្នុងពាក្យថាផែនដីត្រូវបានទាញចូលនេះ គឺផែនដីទាំងមូល ពិភពមនុស្សទាំងមូលនឹងត្រូវបានទាញចូល ដូចនេះមិនមែនបំណែក ឬ ចន្លោះ ឬ តំបន់ណាមួយនៃផែនដីនឹងត្រូវបានរួចខ្លួននោះទេ។

ប៉ុន្តែឱកាសដែល ផែនដី ឬ ចក្រវាលយើងធ្លាក់ចូលទៅក្នុង Black Hole នេះវាមានស្តួចស្តើងណាស់ ហើយក៏មិនមែនឆាប់ៗនេះដែរ ឬ ក៏មិនអាចកើតមានសោះ។ មូលហេតុរាល់ Black Hole ដែលយើងឃើញសុទ្ធតែរឿងដែលកើតឡើងក្នុងអតីតកាលបើគិតនៃពេលវេលាផែនដី ព្រោះយើងនៅឆ្ងាយពីផ្កាយនានានោះ រាប់លានឆ្នាំពន្លឺ ផែនដីយើងស្ថិតនៅចម្ងាយសុវត្ថិភាពពីផ្កាយទាំងនោះ។ បានន័យថា គ្រប់ពន្លឺផ្កាយដែលយើងឃើញសុទ្ធតែជាអតីតកាលនៃអាយុផ្កាយពិតប្រាកដដែលយើងកំពុងឃើញនេះ អ្វីដែលយើងកំពុងឃើញគឺជាអតីតកាលនៃផ្កាយមួយនោះ។ ម្យ៉ាងវិញទៀត ផែនដី នឹងភពនានានៃប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យរបស់យើង គឺមានទំនាញ និងរត់តាមគន្លង បើទោះថ្ងៃណាមួយ​(មិនដឹងប៉ុន្មានលានឆ្នាំទៅមុខទេ) ព្រះអាទិត្យរបស់យើងដល់ថ្ងៃអវសាន្តហើយក្លាយជា Black Hole ដែរនោះ ក៏ផែនដី​ និងភពផ្សេងៗទៀតនៅតែវិលជុំវិញ Black Hole នោះដដែល ព្រោះយើងស្ថិតនៅចម្ងាយសុវត្ថិភាព និងនៅលើគន្លងវិលជុំ លើកលែងតែ Black Hole នោះកើតឡើងកើតឡើងកាត់ទទឹង ឬ ឆ្លងកាត់នៃគន្លងប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ ប៉ុន្តែឱកាសនេះវាកើតឡើងស្តួចស្តើងបំផុត។ ហើយបើទោះជាព្រះអាទិត្យរលាយក៏ពិភពលោកនៅតែរស់រានដដែល វាគ្រាន់តែងងឹត និងគ្មានកំដៅ អាចប្រែក្លាយជាភពដែលលែងមានពេលថ្ងៃ និងលែងមានរដូវក្តៅ។ សូមបញ្ជាក់ថា ព្រះអាទិត្យក៏ជាផ្កាយដែរ ដូចនេះថ្ងៃណាមួយវាក៏នឹងដល់ថ្ងៃចុងក្រោយរបស់វាដូចផ្កាយដទៃទៀតដែរ។ តែវាជាផ្កាយដែលស្ថិតនៅជិតផែនដីជាងគេ ប៉ុន្តែជិតជាងគេក៏នៅតែឆ្ងាយដែរ វាចម្ងាយប្រហែល ៩៣លានម៉ៃល៍ ពីផែនដី។

istockphoto-1286989554-170667a

 

ប្រែសម្រួលដោយ៖ សូរីយ៉ាភ័ណ្ឌ

ប្រភព៖ សារព័ត៌មានបរទេស និងឯកសាររបស់អង្គការណាសា